Stoisz w kawiarni w Londynie. Mówisz I want a latte. Gramatycznie idealnie. Barista robi kawę, ale uśmiech ma trochę krótszy, niż się spodziewałaś.

Nie powiedziałaś nic złego. Powiedziałaś dokładnie to, co powiedziałabyś po polsku. I właśnie w tym jest problem.

Po polsku grzeczność siedzi w tonie. Po angielsku w zdaniu

Po polsku mówisz „poproszę latte” i jest uprzejmie, bo uprzejmość jest już w samym słowie. Do tego dochodzi ton i uśmiech.

Po angielsku tak to nie działa. Grzeczność robi się budową zdania: pytaniem zamiast stwierdzenia, słowem could, małym sorry na początku. Jeśli tego nie ma, zdanie brzmi jak polecenie, nawet jeśli mówisz je najmilszym tonem na świecie.

Nikt Ci tego nie powie. Rozmówca zrozumiał, o co prosisz, więc nie ma czego poprawiać. Zostaje tylko wrażenie, że jesteś trochę szorstka. A Ty nie masz pojęcia, skąd się wzięło.

Nie chodzi o to, żeby znać więcej słówek. Chodzi o to, żeby te same słowa poukładać w pytanie zamiast w rozkaz.

Pięć zdań, które brzmią ostrzej, niż myślisz

1. I want

I want a latte. I want the bill. I want to ask something.

Po angielsku I want to mocne słowo. Tak mówi dziecko, które czegoś żąda. W sklepie, w restauracji i w pracy dorośli mówią inaczej:

Can I get a latte, please? · Could I have the bill, please? · I'd like to ask something.

Can I get jest swobodne, dobre do kawiarni. Could I have i I'd like pasują wszędzie, także w pracy.

2. Repeat, please

Nie zrozumiałaś, więc mówisz Repeat, please albo po prostu What?. Oba brzmią jak polecenie i trochę jak pretensja.

Wystarczy jedno słowo na początek:

Sorry? · Sorry, could you say that again? · Sorry, I didn't catch that.

Sorry nie znaczy tu „przepraszam, że żyję”. To zwykły sposób, żeby poprosić o powtórzenie. Mówią tak wszyscy, codziennie, po kilka razy.

3. You must

Koleżanka pyta, co zobaczyć w Krakowie. Mówisz You must see Wawel Castle. Po polsku „musisz zobaczyć” to entuzjazm. Po angielsku you must brzmi jak nakaz od szefa.

Lepiej tak:

You should definitely see Wawel Castle. · You might want to see Wawel Castle. · It's worth seeing Wawel Castle.

To samo w pracy. Zamiast You must change this powiedz You might want to change this albo Maybe we could change this.

4. No, it's wrong

Ktoś na spotkaniu mówi coś, z czym się nie zgadzasz. Po polsku powiesz „nie, to nie tak” i nikt się nie obrazi. Po angielsku samo No albo It's wrong brzmi jak trzaśnięcie drzwiami.

Nadal możesz się nie zgadzać. Zaczynasz tylko miękko:

I'm not sure about that. · I see your point, but... · I see it a bit differently.

To nie jest owijanie w bawełnę. Rozmówca i tak dokładnie wie, że się nie zgadzasz.

5. Give me, send me

Send me the file. Give me five minutes. Tell me when you're free.

To tryb rozkazujący, ten sam, którym mówi się Sit down. W mailu i na czacie w pracy wychodzi chłodno, zwłaszcza do kogoś, kogo dobrze nie znasz.

Could you send me the file? · Can you give me five minutes? · Let me know when you're free.

Let me know to wyjątek, który brzmi naturalnie mimo trybu rozkazującego. Więcej takich zwrotów do pracy znajdziesz we wpisie o mailach po angielsku.

A please nie wystarczy?

Nie. Give me the menu, please to dalej polecenie, tylko z dodatkiem. Please doklejone do rozkazu potrafi nawet zabrzmieć jak zniecierpliwienie, zwłaszcza powiedziane mocniej.

Uprzejmość robi pytanie: Could I see the menu, please? Tutaj please jest wisienką, a nie całym tortem.

Czym możesz się nie przejmować

Nie musisz mówić jak w kostiumowym serialu. Would you be so kind as to... w kawiarni zabrzmi zabawnie, nie elegancko.

Wystarczą trzy rzeczy: could zamiast trybu rozkazującego, sorry przed prośbą o powtórzenie i I'd like zamiast I want. To pokrywa większość sytuacji, w których naprawdę coś mówisz.

Zrób to w tym tygodniu

Wypisz trzy zdania, które mówisz po angielsku najczęściej. W pracy, w podróży, w kawiarni. Sprawdź, czy któreś zaczyna się od I want, Give, Send albo You must.

Jeśli tak, przerób je na pytanie z could albo can. Powiedz każde pięć razy na głos. Nie w myślach, na głos, bo inaczej w prawdziwej rozmowie i tak wyskoczy stara wersja.

Jak to wygląda na lekcjach

Takich zdań nie wyłapuje się w ćwiczeniach z podręcznika, bo tam są poprawne. Wychodzą dopiero w rozmowie. Kiedy mówisz, zapisuję zdania, które zabrzmiały ostrzej, niż chciałaś, i wracamy do nich, kiedy skończysz, a nie w połowie zdania.

Dzięki temu uczysz się nie tylko tego, co powiedzieć, ale też jak to zabrzmi. Patrycja przyszła z blokadą w mówieniu. Tak napisała po zajęciach:

Opinia Patrycji w Google: zawsze miałam blokadę w mówieniu, a teraz mówię prawie cały czas po angielsku i nie boję się popełniać błędów

Jeśli chcesz po prostu rozgadać się i dostać feedback do tego, jak brzmisz, sprawdzą się konwersacje. Całą lekcję rozmawiamy, a uwagi dostajesz bez przerywania.